Van alle kanten horen we hoe snel de ontwikkelingen gaan in het onderzoek naar dementie.
Het mag dan zo zijn dat we bepaalde stofjes in bv het bloed en hersenvocht kunnen bepalen, volgens de Gezondheidsraad is het onderzoek nog niet zo ver gevorderd dat hiermee dementie al in een vroeg stadium is op te sporen, en men kan zeker nog geen risicogroepen met deze methode aangeven.
Men weet nog niet precies wat de rol is van deze stofjes.
Ook ziet de gezondheidsraad het nut niet in van CT-, PET-, en MRI-scans bij beginnende symptomen.
Minder terughoudend is de gezondheidsraad over het gebruik van diagnostische middelen als men dementie op jonge leeftijd vermoed. Maar dan alleen als er sprake is van specialistische zorg.
Wat betreft medicatie oordeelt de Gezondheidsraad dat een groot deel van de patiënten niet in aanmerking komen voor medicijnen, omdat het ziekteproces al te ver gevorderd is. Andere argumenten zijn de ernstige bijwerkingen, de intensiteit van de behandeling en de kosten.
De European Medicines Agency (EMA) beoordeelde de medicijnen Lecanemab en Donanemab positief, maar de groep patiënten die in aanmerking komt is heel klein. Eind januari 2026 komt het Zorginstituut Nederland (ZIN) met een advies over eventuele vergoeding van Lecanemab te komen.
De Gezondheidsraad wil wel inzetten op preventie, zowel individueel als collectief. Daarbij wordt het verlagen van de bloeddruk nadrukkelijk genoemd.
Zee wil dat de verantwoordelijkheid niet alleen bij het individu komt te liggen, maar ook bij de overheid, bedrijven, werkgevers en onderwijsinstellingen.
Het is echter zo, dat er weinig onderzoek is gedaan naar preventieve maatregelen om dementie te voorkomen.
Ze haalt een onderzoek uit The Lancet aan, waar veertien risicofactoren uit bleken, waaronder diabetes mellitus, roken, hypertensie, ernstig overgewicht, alcoholgebruik, depressie en gehoorverlies.
Het is de vraag of dit ook echt risicofactoren zijn, of signalen dat er iets mis aan het gaan is.
De Gezondheidsraad is zich met dit onderwerp gaan bezighouden, omdat de minister van WVS had gevraagd wat te doen met preventie en vroegdiagnostiek.
Men schat dat er momenteel meer dan 290.000 mensen met dementie in Nederland zijn en dat dit aantal door de vergrijzing zal toenemen.
Bron:
Gezondheidsraad:
Risicoreductie en vroegdiagnostiek van dementie.